«Αγροδιατροφή – Πρωτογενής Παραγωγή Μεταποίηση Γεωργικών Προϊόντων – Αλιεία – Υδατοκαλλιέργεια» του ΑΝ 4887/2022 | Eurobank

Σκοπός και χαρακτηριστικά της δράσης

Η 2η προκήρυξη του καθεστώτος ενισχύσεων «Αγροδιατροφή – Πρωτογενής Παραγωγή και Μεταποίηση Γεωργικών Προϊόντων – Αλιεία – Υδατοκαλλιέργεια» του αναπτυξιακού νόμου 4887/2022 έχει ως στόχο να ενισχύσει τις επιχειρηματικές δραστηριότητες της πρωτογενούς παραγωγής και της μεταποίησης των γεωργικών προϊόντων.

Ο συνολικός προϋπολογισμός του καθεστώτος για το 2026 ανέρχεται σε 150 εκατ. ευρώ, που προέρχονται από τον Προϋπολογισμό Δημοσίων Επενδύσεων του Υπουργείου Ανάπτυξης και Επενδύσεων.

Δικαιούχοι της δράσης

Στο καθεστώς μπορούν να συμμετάσχουν επενδυτικά σχέδια που ανήκουν στους τομείς της:

Πρωτογενούς γεωργικής παραγωγής και τα οποία υποβάλλονται από πολύ μικρές, μικρές και μεσαίες επιχειρήσεις.
Μεταποίησης των γεωργικών προϊόντων.

Τα επενδυτικά σχέδια που υλοποιούνται στην ίδια περιφερειακή ενότητα και αποτελούν τμήματα καθετοποιημένης μονάδας μπορούν να υποβληθούν σε 1 ενιαία πρόταση με 2 διακριτές ενότητες.

Τα επενδυτικά σχέδια πρέπει να έχουν ολοκληρωμένο χαρακτήρα αρχικής επένδυσης και να:

1. Αφορούν ενσώματα και άυλα στοιχεία ενεργητικού για:

Δημιουργία νέας εγκατάστασης / μονάδας.
Επέκταση της παραγωγικής ικανότητας υφιστάμενης εγκατάστασης / μονάδας.
Διαφοροποίηση της παραγωγής της υφιστάμενης εγκατάστασης / μονάδας σε προϊόντα που δεν έχουν παραχθεί ποτέ ή υπηρεσίες που δεν έχουν παρασχεθεί από αυτήν. Αρκεί οι ενισχυόμενες δαπάνες να υπερβαίνουν τουλάχιστον κατά 200% τη λογιστική αξία των στοιχείων ενεργητικού που χρησιμοποιούνται εκ νέου, όπως η αξία αυτή έχει καταγραφεί στο φορολογικό έτος που προηγείται της αίτησης υπαγωγής του επενδυτικού σχεδίου.

Θεμελιώδη αλλαγή του συνόλου της παραγωγικής διαδικασίας υφιστάμενης μονάδας. Για τις μεγάλες επιχειρήσεις απαιτείται επίσης οι ενισχυόμενες επενδυτικές δαπάνες να υπερβαίνουν τις αποσβέσεις των 3 τελευταίων φορολογικών ετών των στοιχείων του ενεργητικού, τα οποία συνδέονται με τη δραστηριότητα που πρόκειται να εκσυγχρονιστεί. Εάν δεν αποτυπώνονται σαφώς οι αποσβέσεις που συνδέονται με τη δραστηριότητα των στοιχείων του ενεργητικού, θεωρείται ότι οι επιχειρήσεις δεν πληρούν τη συγκεκριμένη προϋπόθεση.

Η επένδυση αντικατάστασης δεν συνιστά αρχική επένδυση.

2. Αφορούν αρχική επένδυση σε ενσώματα και άυλα στοιχεία ενεργητικού που δημιουργεί νέα οικονομική δραστηριότητα για:

Δημιουργία νέας εγκατάστασης.

Διαφοροποίηση της δραστηριότητας μιας εγκατάστασης αρκεί η νέα δραστηριότητα να μην είναι ίδια ή παρεμφερής με αυτή που ασκούσε προηγουμένως.

Προϋπολογισμός δράσης

Ο συνολικός προϋπολογισμός της δράσης χρηματοδοτείται από τον Προϋπολογισμό Δημοσίων Επενδύσεων του Υπουργείου Ανάπτυξης και Επενδύσεων. Για το 2026 ανέρχεται σε 150 εκατ. ευρώ:

75 εκατ. ευρώ για την ενίσχυση της φορολογικής απαλλαγής
75 εκατ. ευρώ για την ενίσχυση της επιχορήγησης, της επιδότησης χρηματοδοτικής μίσθωσης και της επιδότησης του κόστους της δημιουργούμενης απασχόλησης

Ελάχιστο ύψος επενδυτικών σχεδίων

Το ελάχιστο ύψος μιας επένδυσης για την υπαγωγή επενδυτικών σχεδίων στο καθεστώς ενίσχυσης προσδιορίζεται με βάση το μέγεθος του φορέα:

1 εκατ. ευρώ για μεγάλες επιχειρήσεις
500.000€ για μεσαίες επιχειρήσεις
250.000€ για μικρές επιχειρήσεις
100.000€ για πολύ μικρές επιχειρήσεις
50.000€ για Κοινωνικές Συνεταιριστικές Επιχειρήσεις (ΚοινΣΕπ), Aγροτικούς Συνεταιρισμούς (ΑΣ), Αστικούς Συνεταιρισμούς, Ομάδες Παραγωγών (ΟΠ), Αγροτικές Εταιρικές Συμπράξεις (ΑΕΣ)

Περιοχή εφαρμογής

Περιοχή εφαρμογής της δράσης είναι όλη η ελληνική επικράτεια.

Επιλέξιμες δαπάνες περιφερειακών ενισχύσεων

Οι επιλέξιμες δαπάνες των επενδυτικών σχεδίων για τις οποίες χορηγούνται περιφερειακές ενισχύσεις είναι:

1. Επενδυτικές δαπάνες σε ενσώματα στοιχεία ενεργητικού:

Κατασκευή, επέκταση και εκσυγχρονισμό κτιριακών εγκαταστάσεων, και ειδικών και βοηθητικών εγκαταστάσεων των κτιρίων.
Κατασκευές για τη διασφάλιση της προσβασιμότητας στα άτομα με αναπηρία και τα εμποδιζόμενα άτομα.

Διαμόρφωση του περιβάλλοντα χώρου.

Οι δαπάνες αυτές δεν μπορούν να υπερβαίνουν αθροιστικά το 45% του συνόλου των ενισχυόμενων δαπανών περιφερειακού χαρακτήρα. Ο συντελεστής αυτός διαμορφώνεται στο 60% για τις αντίστοιχες δαπάνες που αφορούν σε επενδυτικά σχέδια φυτικής παραγωγής σε θερμοκήπια και στο 80% για επενδυτικά σχέδια που υλοποιούνται σε κτίρια, τα οποία είναι χαρακτηρισμένα ως διατηρητέα.

Αγορά του συνόλου (για επιχειρήσεις ανεξάρτητου μεγέθους) ή μέρους (μόνο για ΜΜΕ) των υφιστάμενων πάγιων στοιχείων ενεργητικού, όπως κτίρια, μηχανήματα και λοιπό εξοπλισμό ή μιας επιχειρηματικής εγκατάστασης αρκεί:
Η επιχειρηματική εγκατάσταση να μη λειτουργεί πλέον.
Η αγορά να πραγματοποιείται από τρίτους που δεν σχετίζονται με τον αγοραστή της παραπάνω επιχειρηματικής εγκατάστασης. Ωστόσο, σε περίπτωση που είτε ένα μέλος της οικογένειας είτε ένας ή περισσότεροι υπάλληλοι του αρχικού ιδιοκτήτη αναλαμβάνουν μια μικρή επιχείρηση, δεν ισχύει ο όρος ότι τα στοιχεία ενεργητικού πρέπει να αγοράζονται από τρίτους που δεν σχετίζονται με τον αγοραστή.
Η σχετική συναλλαγή πραγματοποιείται υπό τους συνήθεις όρους της αγοράς. Από τις επιλέξιμες δαπάνες αφαιρείται το κόστος στοιχείων του ενεργητικού τα οποία έχουν επιχορηγηθεί ή επιδοτηθεί στο παρελθόν μέσω αναπτυξιακών νόμων ή άλλων καθεστώτων ενισχύσεων πριν από την αγορά τους.
Αγορά και εγκατάσταση καινούργιων σύγχρονων μηχανημάτων και λοιπού εξοπλισμού. Συμπεριλαμβάνονται οι τεχνικές εγκαταστάσεις και τα μεταφορικά μέσα που κινούνται εντός του χώρου της εντασσόμενης μονάδας.
Μισθώματα της χρηματοδοτικής μίσθωσης (leasing) καινούργιων σύγχρονων μηχανημάτων και λοιπού εξοπλισμού, του οποίου αποκτάται η χρήση, με την προϋπόθεση ότι στη σύμβαση χρηματοδοτικής μίσθωσης (leasing) προβλέπεται ότι ο εξοπλισμός περιέρχεται στην κυριότητα του μισθωτή κατά τη λήξη της σύμβασης.
Εκσυγχρονισμό ειδικών εγκαταστάσεων που δεν αφορούν κτίρια, και μηχανολογικών εγκαταστάσεων.
Παγολεκάνες (για τις μονάδες αξιοποίησης γάλακτος και παραγωγής γαλακτοκομικών προϊόντων).

2. Επενδυτικές δαπάνες σε άυλα στοιχεία ενεργητικού για:

Μεταφορά τεχνολογίας – Αγορά δικαιωμάτων πνευματικής ιδιοκτησίας, αδειών εκμετάλλευσης, ευρεσιτεχνιών, τεχνογνωσίας και μη κατοχυρωμένων τεχνικών γνώσεων.
Συστήματα διασφάλισης και ελέγχου ποιότητας, πιστοποιήσεων, προμήθειας και εγκατάστασης λογισμικού και συστημάτων οργάνωσης της επιχείρησης. Οι δαπάνες συμμόρφωσης με υποχρεωτικά πρότυπα δεν είναι επιλέξιμες.

Για τις μεγάλες επιχειρήσεις, οι ενισχυόμενες δαπάνες για άυλα στοιχεία ενεργητικού δεν μπορούν να υπερβούν το 30% του συνόλου των ενισχυόμενων δαπανών περιφερειακών ενισχύσεων. Για τις ΜμΕ, το ανώτατο ποσοστό είναι το 50%.

3. Μισθολογικό κόστος των νέων θέσεων εργασίας που δημιουργούνται ως αποτέλεσμα της πραγματοποίησης του επενδυτικού σχεδίου. Υπολογίζεται για 2 έτη από τη δημιουργία κάθε θέσης. Το μισθολογικό κόστος αποτελεί επιλέξιμη δαπάνη μόνο αυτοτελώς και όχι σε συνδυασμό με τις περιπτώσεις 1 ή/και 2.

Όταν οι επιλέξιμες δαπάνες υπολογίζονται με βάση το εκτιμώμενο μισθολογικό κόστος των νέων θέσεων εργασίας που προκύπτουν από την υλοποίηση του επενδυτικού σχεδίου, πρέπει να πληρούνται σωρευτικά οι προϋποθέσεις ότι:

Το επενδυτικό έργο συνεπάγεται καθαρή αύξηση του αριθμού των εργαζομένων αποτυπωμένη σε Ετήσιες Μονάδες Εργασίας (ΕΜΕ) στην επιχειρηματική εγκατάσταση και αντίστοιχα στην επιχείρηση, σε σύγκριση με τον μέσο όρο των ΕΜΕ του προηγούμενου δωδεκαμήνου από την ημερομηνία υποβολής της αίτησης υπαγωγής, μετά την αφαίρεση από τον αριθμό των θέσεων εργασίας που δημιουργήθηκαν και τυχόν απωλειών θέσεων εργασίας που σημειώθηκαν κατά τη διάρκεια της εν λόγω περιόδου.
Η πλήρωση όλων των θέσεων εργασίας πραγματοποιείται μέσα σε 3 έτη από την ημερομηνία ολοκλήρωσης και έναρξης παραγωγικής λειτουργίας της επένδυσης.

Κάθε θέση εργασίας που δημιουργείται μέσα από την επένδυση διατηρείται στη συγκεκριμένη ενισχυόμενη εγκατάσταση από την ημερομηνία πρώτης πλήρωσής της για τουλάχιστον 5 έτη για μεγάλες επιχειρήσεις, 4 έτη για μεσαίες επιχειρήσεις, 3 έτη για μικρές επιχειρήσεις.

Επιλέξιμες δαπάνες της Πρωτογενούς Γεωργικής Παραγωγής

Οι επιλέξιμες δαπάνες των επενδυτικών σχεδίων για τις οποίες χορηγούνται ενισχύσεις σύμφωνα με τον Κανονισμό 2472/2022 είναι οι παραπάνω. Εξαιρούνται οι δαπάνες για πάγια έξοδα ενεργητικού, για εκσυγχρονισμό ειδικών εγκαταστάσεων και για μεταφορά τεχνολογίας, όπως αναφέρονται παραπάνω.

Στα επενδυτικά σχέδια του τομέα της φυτικής γεωργικής παραγωγής οι ενισχυόμενες δαπάνες των γεωργικών ελκυστήρων, των καλλιεργητικών παρελκόμενων μηχανημάτων κ.λπ. δεν θα πρέπει να υπερβαίνουν το 40% του συνολικού ενισχυόμενου κόστους.

Επιλέξιμες δαπάνες εκτός περιφερειακών ενισχύσεων

Οι επιλέξιμες δαπάνες εκτός περιφερειακών ενισχύσεων είναι δαπάνες για:

1. Συμβουλευτικές υπηρεσίες μόνο για νέες ΜμΕ

2. Μέτρα ενεργειακής απόδοσης, εκτός από μέτρα ενεργειακής απόδοσης σε κτίρια

3. Εγκατάσταση αποδοτικών συστημάτων τηλεθέρμανσης ή/και τηλεψύξης

4. Συμμετοχή ΜμΕ σε εμπορικές εκθέσεις

5. Επενδυτικές ενισχύσεις προς ΜμΕ

Είδη ενισχύσεων – Κίνητρα

Στα επενδυτικά σχέδια που υπάγονται στο καθεστώς παρέχονται ως κίνητρα:

Φορολογική απαλλαγή
Επιχορήγηση
Επιδότηση χρηματοδοτικής μίσθωσης

Επιδότηση του κόστους της δημιουργούμενης απασχόλησης

Για τις μεγάλες επιχειρήσεις, η ενίσχυση περιλαμβάνει τα ανωτέρω κίνητρα, εκτός της επιχορήγησης.

Ύψος ενίσχυσης

Τα ανώτατα ποσοστά του Χάρτη Περιφερειακών Ενισχύσεων αφορούν τις μεγάλες επιχειρήσεις. Οι εντάσεις αυτές προσαυξάνονται 10% για τις μεσαίες επιχειρήσεις και κατά 20% για τις μικρές και πολύ μικρές επιχειρήσεις.

Για τις Περιφέρειες Βορείου Αιγαίου, Κρήτης και Δυτικής Μακεδονίας, το ανώτατο ποσοστό ενίσχυσης ορίζεται σε 60% για τις μεγάλες επιχειρήσεις, 70% για τις μεσαίες επιχειρήσεις και 75% για τις μικρές και πολύ μικρές επιχειρήσεις.

Το ποσοστά ενισχύσεων για τις επιλέξιμες δαπάνες των περιφερειακών ενισχύσεων χορηγούνται με βάση τα ανώτατα όρια εντάσεων του Χάρτη Περιφερειακών Ενισχύσεων ως εξής:

Για τις πολύ μικρές, μικρές και μεσαίες επιχειρήσεις, τα ποσοστά ενίσχυσης για όλα τα είδη κινήτρων πλην της επιχορήγησης χορηγούνται στο ανώτατο ποσοστό του ΧΠΕ. Το κίνητρο της επιχορήγησης χορηγείται στο 80% του ανώτατου ορίου του ΧΠΕ.

Για τις μεγάλες επιχειρήσεις, τα κίνητρα χορηγούνται στο 80% του ανώτατου ορίου του ΧΠΕ.

Αυξημένα ποσοστά ενίσχυσης χορηγούνται για τα επενδυτικά σχέδια που υλοποιούνται σε:

Ορεινές περιοχές, σύμφωνα με την κατηγοριοποίηση της ΕΛΣΤΑΤ, εκτός από τις δημοτικές ενότητες του πολεοδομικού συγκροτήματος της Αθήνας.
Παραμεθόριες περιοχές σε απόσταση 30 χιλιομέτρων από τα σύνορα.
Νησιωτικές περιοχές με πληθυσμό μικρότερο από 3.100 κατοίκους.

Περιοχές που έχουν πληγεί από φυσικές καταστροφές, σύμφωνα με απόφαση της Κυβερνητικής Επιτροπής Κρατικής Αρωγής.

Επίσης, τα επενδυτικά σχέδια χρειάζεται να αφορούν επαναλειτουργία βιομηχανικών μονάδων που έχουν παύσει τη λειτουργία τους, υπό την προϋπόθεση ότι η αξία του υφιστάμενου πάγιου εξοπλισμού καλύπτει τουλάχιστον το 50% του ενισχυόμενου κόστους του νέου επενδυτικού σχεδίου.

Το συνολικό ποσό ενίσχυσης ανά επενδυτικό σχέδιο δεν υπερβαίνει τα 20.000.000€, με την επιφύλαξη του άρθρου 4 του ΓΑΚ.

Εντάσεις και ύψη ενισχύσεων της Πρωτογενούς Γεωργικής Παραγωγής

Η ένταση της ενίσχυσης δεν υπερβαίνει το 50% των επιλέξιμων δαπανών στα επενδυτικά σχέδια που πραγματοποιούνται σε όλες τις περιφέρειες της χώρας εκτός από την Αττική.

Η ένταση της ενίσχυσης μπορεί να αυξηθεί σε τουλάχιστον 60% για:

Επενδυτικά σχέδια που υλοποιούνται από φορείς στους οποίους συμμετέχουν, με αθροιστικό ποσοστό συμμετοχής άνω του 50%, αρκεί οι εταίροι/μέτοχοι για τους οποίους ισχύουν σωρευτικά να έχουν την ιδιότητα του αγρότη και να μην έχουν συμπληρώσει το 41ο έτος της ηλικίας του κατά το έτος υποβολής της αίτησης υπαγωγής.
Επενδυτικά σχέδια που πραγματοποιούνται στα μικρά νησιά του Αιγαίου Πελάγους. Ως μικρά νησιά του Αιγαίου Πελάγους νοούνται όλα τα νησιά εκτός από την Κρήτη και την Εύβοια.

Το 40% του ποσού των επιλέξιμων δαπανών, στα επενδυτικά σχέδια που πραγματοποιούνται στην Περιφέρεια Αττικής.

Το ανώτατο ποσό ενίσχυσης για την υπαγωγή στο καθεστώς της «Αγροδιατροφής Πρωτογενούς Παραγωγής και Μεταποίησης Γεωργικών Προϊόντων – Αλιεία – Υδατοκαλλιέργεια» του νόμου 4887/2022, των επενδυτικών σχεδίων που εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής της Πρωτογενούς Γεωργικής Παραγωγής, δεν μπορεί να υπερβεί τις 600.000 ευρώ ανά επενδυτικό σχέδιο και ανά επιχείρηση.

Κριτήρια αξιολόγησης

Τα κριτήρια αξιολόγησης διακρίνονται σε 4 βαθμολογούμενες ομάδες.

Ομάδα Α: Αξιολόγηση ωριμότητας του επενδυτικού σχεδίου (Βαθμολογία: 0 – 40)

Άμεση διαθεσιμότητα τόπου εγκατάστασης (Βαθμός: 10)

Υποβάλλονται δικαιολογητικά που τεκμηριώνουν την άμεση διαθεσιμότητα του τόπου που θα εγκατασταθεί η επένδυση. Σε περίπτωση εγκατάστασης σε:

Ιδιόκτητο χώρο, υποβάλλεται ο τίτλος κυριότητας του τόπου εγκατάστασης με βεβαίωση μεταγραφής
Μη ιδιόκτητο χώρο, υποβάλλεται ιδιωτικό συμφωνητικό μίσθωσης, σύμβαση μίσθωσης ή συμβολαιογραφική πράξη μίσθωσης και δήλωση της μίσθωσης στην ΑΑΔΕ
Αίτηση για έκδοση περιβαλλοντικής αδειοδότησης (Βαθμός: 4)
Αίτηση για έκδοση προέγκρισης οικοδομικής άδειας (Βαθμός: 1)
Αίτηση για έκδοση οικοδομικής άδειας ή για αναθεώρηση οικοδομικής άδειας (Βαθμός: 4)
Αίτηση για έκδοση άδειας εγκατάστασης (Βαθμός: 1)
Εγκατάσταση της επένδυσης σε οργανωμένους χώρους υποδοχής, όπως ΒΙΠΕ, ΒΙΟΠΑ, ΒΕΠΕ, τεχνολογικά πάρκα, ζώνες καινοτομίας κ.λπ. (Βαθμός: 20)
ή

Εγκατάσταση της επένδυσης εκτός οργανωμένου ή οριοθετημένου χώρου υποδοχής σε περιοχή που έχουν καθορισθεί χρήσεις γης βιομηχανίας ή βιοτεχνίας με βάση τον πολεοδομικό σχεδιασμό (Βαθμός: 15)

Ομάδα Β: Αξιολόγηση χρηματοοικονομικών στοιχείων του φορέα (Βαθμολογία: 0 – 25)

Η αξιολόγηση του υφιστάμενου φορέα γίνεται με βάση τη μέση τιμή των οικονομικών μεγεθών που αποτυπώνονται στις οικονομικές καταστάσεις των 2 τελευταίων κλεισμένων διαχειριστικών χρήσεων, πριν από την αίτηση υπαγωγής.

Αριθμοδείκτης γενικής ρευστότητας (Βαθμός: 0 – 5)
Αριθμοδείκτης καθαρού περιθωρίου κέρδους (Βαθμός: 0 – 5)
Αριθμοδείκτης διάρθρωσης κεφαλαίων (Βαθμός: 0 – 5)

Αριθμοδείκτης συνολικής ικανότητας δανεισμού (Βαθμός: 0 – 5)
Υπολογισμός ταμειακών ροών από βασική λειτουργία (Operating Cash Flow) (Βαθμός: 0 – 5)

Ομάδα Γ: Αξιολόγηση στοιχείων Βιώσιμης Ανάπτυξης (Βαθμολογία: 0 – 20)

Προϊόντα βάσει προτύπων (Βαθμός: 2)
Πρόθεση του φορέα για την παραγωγή ή τυποποίηση προϊόντων βάσει προτύπων (Βαθμός: 3)
Βιολογικά προϊόντα (Βαθμός: 5)
Δείκτης εξωστρέφειας (Βαθμός: 0 – 10)

Ομάδα Δ: Αξιολόγηση αύξησης της απασχόλησης (Βαθμολογία: 0 – 15)

Δείκτης αύξησης της απασχόλησης. Λαμβάνεται υπόψη η δημιουργία νέων μόνιμων θέσεων εξαρτημένης εργασίας μετά την υλοποίηση της επένδυσης.

Όταν το επενδυτικό σχέδιο αποτελείται από 2 ενότητες, απαιτείται η υποβολή των προβλεπόμενων δικαιολογητικών ανά περίπτωση και για τις δύο ενότητες. Η υποβολή των προβλεπόμενων δικαιολογητικών ανά περίπτωση για τη 1 μόνο ενότητα επιφέρει μείωση της βαθμολογίας του σχετικού δείκτη κατά το μισό.

Η ελάχιστη απαιτούμενη βαθμολογία που πρέπει να συγκεντρώσει κάθε αίτηση επενδυτικού σχεδίου για να μπορεί να συμπεριληφθεί στους πίνακες κατάταξης ανέρχεται σε 50 βαθμούς.